Hoger beroep van Gerechtshof Arnhem, February 08, 2011

Spreker:gepubliceerd
Datum uitspraak:2011/02/08
Uitgevende instantie::Gerechtshof Arnhem
SAMENVATTING

Exoneratiebedingen in Metaalunievoorwaarden. Geen reflexwerking van grijze lijst. Beoordeling van vernietigbaarheid van exoneratiebeding onder in het licht van de gebruikelijkheid van het beding.

 
GRATIS UITTREKSEL

GERECHTSHOF ARNHEM

Sector civiel recht

zaaknummer 200.009.429

(zaaknummer rechtbank 75261)

arrest van de tweede civiele kamer van 8 februari 2011

inzake

de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid

[bedrijf 1],

gevestigd te [vestigingsplaats],

appellante in het principaal beroep,

geïntimeerde in het incidenteel beroep,

advocaat: mr. T.L.G.M. Heebing,

tegen:

de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid

Autoloader NL B.V.,

gevestigd te ’s-Hertogenbosch,

geïntimeerde in het principaal beroep,

appellante in het incidenteel beroep,

advocaat: mr. R.G. Snouckaert van Schauburg.

1 Het geding in eerste aanleg

Voor het geding in eerste aanleg verwijst het hof naar de inhoud van de vonnissen van 20 juni 2007 en 23 januari 2008, die de rechtbank Zutphen tussen appellante in het principaal beroep (hierna ook te noemen: [bedrijf 1]) als eiseres in conventie en verweerster in reconventie en geïntimeerde in dat beroep (hierna ook te noemen: Autoloader) als gedaagde in conventie en eiseres in reconventie heeft gewezen. Van genoemde vonnissen is een fotokopie aan dit arrest gehecht.

2 Het geding in hoger beroep

2.1 Het verloop van de procedure blijkt uit:

¦ de dagvaarding in hoger beroep van 17 april 2008;

¦ de memorie van grieven van [bedrijf 1];

¦ de memorie van antwoord, tevens memorie van grieven in het incidenteel hoger beroep, van Autoloader;

¦ de memorie van antwoord in het incidenteel hoger beroep van [bedrijf 1];

¦ de pleidooien overeenkomstig de pleitnotities van de advocaten van partijen.

2.2 Vervolgens hebben partijen de stukken voor het wijzen van arrest aan het hof overgelegd en heeft het hof arrest bepaald.

3 De vaststaande feiten

3.1 Tussen partijen staan in hoger beroep als enerzijds gesteld en anderzijds erkend dan wel niet of onvoldoende weersproken en op grond van de in zoverre niet bestreden inhoud van overgelegde producties, de navolgende feiten vast.

3.2 [bedrijf 1] houdt zich voornamelijk bezig met productautomatisering van de metaal- en voedingsmiddelenindustrie. Autoloader is opgericht met het oog op de ontwikkeling van een laadbak voor het vervoer van onverpakte kaas door middel van een automatisch laad- en lossysteem en heeft een octrooi verleend gekregen tot 2015. Het project tot ontwikkeling daarvan is eveneens “autoloader” genoemd. De autoloader is een laad- en lossysteem waarmee kazen automatisch geladen en gelost kunnen worden. Het systeem is ingebouwd in een oplegger met koelfaciliteiten.

3.3 In opdracht van Autoloader heeft [bedrijf 1] op 26 maart 1999 een offerte uitgebracht voor de voorengineering van de autoloader (productie 3 bij inleidende dagvaarding):

“(...) Voorengineering bestaande uit:

¦ Inventarisatie en vastlegging projectspecificaties

¦ Ontwerp c.q. lay-out van de laadruimte in overleg met de carrosserie bouwer

¦ Ontwerp c.q. lay-out van alle deelcomponenten van het autoloader systeem.

¦ Ontwerp besturingssysteem

¦ Offerte realisatie 1e autoloader

Totaal prijs exclusief BTW Fl 52.000,—

(...)

Bij opdracht voor de realisatie van de 1e autoloader kan de prijs van de voorenginee-ring in mindering worden gebracht op de totaal prijs. (...)”

3.4 Autoloader is op 3 april 2000 akkoord gegaan met deze offerte maar heeft daaraan toegevoegd dat het ontwerp en de lay-out van de laadruimte ook in overleg met haar directie diende plaats te vinden (productie 5 bij inleidende dagvaarding). Voorts heeft zij geschreven:

“(...) De voorengineering dient antwoord te geven op de vraag of de bouw van het definitieve systeem binnen het pakket van eisen zoals door ons aan u is toegezonden op 19-10-1999 haalbaar is.

U levert per deelcomponent tekeningen en waar mogelijk gedetailleerde stuklijsten van de verschillende onderdelen van het Autoloader systeem. De door u vervaardigde documenten worden exclusief eigendom van Autoloader B.V. (...)

Wanneer Autoloader B.V. over gaat tot het verstrekken van de opdracht voor de bouw van een eerste systeem zullen de kosten voor deze voorengineering door u in mindering gebracht worden.

Graag vernemen wij van u wat de doorlooptijd voor deze opdracht gaat worden. (...)”

3.5 Autoloader heeft het overeengekomen bedrag van ƒ 52.000,— exclusief BTW voldaan. De voorengineeringsopdracht en het haalbaarheidsonderzoek zijn afgerond.

3.6 Op 30 oktober 2000 (zesde en zevende vel van productie 1 bij de memorie van ant-woord in het incidenteel beroep) heeft [bedrijf 2], hierna [bedrijf 2], aan Autoloader een “begroting project Autoloader” gezonden:

“Hierbij doen wij u een engineeringsbegroting toekomen, t.b.v. het project Autoloader, volgens onderstaande:

– Begeleiding t.b.v. externe engineering (overleg, informatie uitzoeken,

speciale informatietekeningen maken, faxen).

Stelpost: 20 weken à 2 uur per week 40 uur

– Pre-engineering (bedenken/bespreken concepten, documenten specificaties,

opzettekeningen). 80 uur

– (…)

Totaal budget voor de engineeringsopdracht: 200 uur à hfl. 12,— per uur.

Totaal som: hfl. 24.000,--”

3.7 Op 30 november 2000 (productie 81 bij conclusie van repliek in conventie) heeft [bedrijf 1] een rapport uitgebracht, waarin staat, voor zover hier van belang:

“(…) Naar aanleiding onze laatste bespreking in Varsselder is de haalbaarheid van de vlakke kaasplank onderzocht. Dit heeft tot nu toe vele positieve ontwikkelingen te weeg gebracht. Omdat de plankvorm de basis van de Autoloader is kunnen de plank-handler, de magazijnhandler, het formeerstation, de zuignappenbalk en de invoerband bedrijfsbetrouwbaarder en multifunctioneler ingezet worden.

(...)

Om van deze mogelijkheid gebruik te kunnen maken is het verstandig de plank te beproeven en verdere detaillering van het concept na zorgvuldig overleg met u aan te passen. (...)”

3.8 Op 14 mei 2001 heeft [bedrijf 1] aan Autoloader de zogenaamde “Aanbieding autoloader” gedaan. Als projectcoördinator en directeur is Autoloader aangewezen, als opleg-gerdeskundige [bedrijf 2], en als projectontwikkelaar [bedrijf 1] (productie 9 bij inleidende dagvaarding). In de Aanbieding autoloader staat voorts, voor zover hier van belang:

“1.1: Hoofddoelstelling

Het automatisch laden en lossen van onverpakte kazen in een speciale oplegger (...)

1.4: Autoloader

Het laden & lossen geschied door middel van een speciale oplegger. Deze is voorzien van een magazijn waarin de kazen tijdens vervoer opgeslagen zijn. Verder is een laad- losinrichting in de oplegger geïnstalleerd die automatisch de kazen verdeelt over de daarvoor bestemde planken.

(...)

2.1: Uitgangspunten

De gehele installatie voldoet aan de HACCP-norm voor onverpakte zuivelproducten.

Het systeem moet in staat zijn minimaal 2184 stuks Goudse kazen te vervoeren.

(...)

Maximale gewicht van de Autoloaderinstallatie is totaal ca. 6000 kg waarvan 3400 kg aan planken ingecalculeerd is. In verband met de vlakke plank is hier tijdelijk een cor-rectie op toegestaan.

(...)

Hst. 4 Opleggerspecificatie

(…)

Oplegger heeft de volgende bruto afmetingen,

(…)

Hoogte (inwendig) 2790 mm

Oplegger heeft de volgende netto afmetingen,

Hoogte (inwendig) 2738 mm.

(…)

5.2 Plankensysteem

• Hygiënisch (HACCP-norm)

• Ruimte voor plaatsing van pallets.

Opgebouwd uit;

5.2.1 Transportsysteem

Het transportsysteem is opgebouwd uit 14 lagen waarin planken vervoerd kunnen worden. De bovenste laag hiervan is voorzien als magazijn. Op deze locatie zullen 28 stapels van 13 planken opgeslagen worden. De onderliggende 13 lagen zijn eenduidig aan elkaar en bieden ruimte voor 364 planken.

(...)

5.2.2a Kaasplank

Er is gekozen voor een vlakke kaasplank. Deze wordt in eerste instantie geproduceerd als een doosconstructie in RVS. (...)

6.1: Levertijden

Bij produktie van het prototype is de levertijd ca. 8 maand na schriftelijke opdracht. De levertijd van 5 systemen zal 4 tot 8 maanden zijn. Hierbij zal in de 5e, 6e en 7e maand een oplegger gereedkomen.

(...)”

Onder punt 6.2 van de Aanbieding autoloader met als kopje “Levertijd mogelijk”, is voor de productietijd voor het prototype aangehouden start met project in juni en inbedrijfstellen en proefdraaien in januari. Onder levertijden is voorts een splitsing gemaakt in productietijd voor het prototype en in productietijd voor 5 systemen. Onder 6.3 is vermeld:

“Verdere leverafspraken volgen bij de opdrachtbevestiging.”

De Aanbieding autoloader bevat daarnaast uitgangspunten voor de opleggerspecificatie. Het was de bedoeling van partijen dat Autoloader na gereedkoming van het prototype de autoloader in serieproductie zou nemen.

3.9 [bedrijf 1] heeft op 23 juni 2001 een opdrachtbevestiging aan Autoloader gezonden (productie 10 bij inleidende dagvaarding). [bedrijf 1] heeft deze overeenkomst op 24 juni 2001 ondertekend. Aldus is tussen partijen een overeenkomst tot stand gekomen, die hierna de overeenkomst van 23 juni 2001 zal worden genoemd. Deze overeenkomst vermeldt onder meer:

“(...) De opdracht betreft de ontwikkeling en produktie van een Autoloader conform de aanbieding en specificaties van mei 2001.

Leverings condities: Metaalunie

Zoals uitgereikt op 12-06

Garantie voorwaarden: Metaalunie

Betalings condities: 15% bij Opdracht

15% 2e maand

15% 3e maand

15% 4e maand

15% 5e maand

15% 6e maand

10% na oplevering

Betalingen: Binnen 14 dagen na faktuur datum

Valuta: NLG

Prijzen: Exclusief BTW

Prijsstelling:

Prijsstelling conform aanbieding: Fl 624.250,-

Minderprijs RVS kaasplanken: -Fl 139.302,80

Meerprijs Kunststof kaasplanken: Fl 118.300,- (364 stuks)/FL 94.640,- bij 5000 St.)

=========

Totaal prijs unit: Fl 603.247,20

Eenmalige kosten Fl 332.322,01

Minderprijs Animatie Autoloader -Fl 33.228,13

=========

Totaal eenmalige kosten: Fl 299.093,88

Totaal Autoloader: Fl 902.341,08

Betaalde voorengineering -Fl 67.115,41

=========

Projectprijs Fl 835.225,67 (...)

Met betrekking tot de post 3.2, Kaasplanken en de daarbij behorende eenmalige kosten a Fl 43.495,20 zal zo spoedig mogelijk de definitie opgave van de kosten verstrekt worden. (...)”

3.10 Vervolgens is door [bedrijf 1] opdracht gegeven aan Bulot B.V., hierna Bulot, voor het...

Om verder te lezen

PROBEER HET UIT