Eerste aanleg - meervoudig van Raad van State, 13 maart 2013

Uitgevende instantie::Raad van State
Datum uitspraak:13 maart 2013
SAMENVATTING

Bij besluit van 20 september 2011, kenmerk /bis11 478, heeft de raad het bestemmingsplan "Buitengebied 2010" vastgesteld.

 
GRATIS UITTREKSEL

201112435/1/R3.

Datum uitspraak: 13 maart 2013

AFDELING

BESTUURSRECHTSPRAAK

Uitspraak in het geding tussen:

1. de vereniging Boomkwekersvereniging Opheusden en Omgeving, gevestigd te Kesteren, gemeente Neder-Betuwe,

2. [appellante sub 2], gevestigd te Opheusden, gemeente Neder-Betuwe,

3. [appellante sub 3], gevestigd te Opheusden, gemeente Neder-Betuwe,

4. [appellant sub 4], wonend te Elst, gemeente Rhenen,

5. [appellant sub 5A] en [appellante sub 5B], wonend te Elst, gemeente Rhenen,

6. [appellante sub 6A], [appellant sub 6B] en [appellante sub 6C], gevestigd/wonend te Elst, gemeente Rhenen (hierna in enkelvoud: [appellant sub 6]),

7. [appellante sub 7A], [appellant sub 7B] en [appellante sub 7C], gevestigd/wonend te Elst, gemeente Rhenen (hierna in enkelvoud: [appellant sub 6]),

8. [appellant sub 8], wonend te Veenendaal,

9. [appellant sub 9], wonend te Rhenen,

10. de stichting Stichting Werkgroep Milieubeheer Rhenen (hierna: de WMR), gevestigd te Rhenen,

11. Staatsbosbeheer, gevestigd te Driebergen,

12. [appellant sub 12A] en [appellant sub 12B], wonend onderscheidenlijk gevestigd te Elst, gemeente Rhenen,

13. [appellant sub 13A], [appellant sub 13B] en [appellant sub 13C],

14. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid Handels- en Exploitatiemaatschsappij H.G.E. International B.V., gevestigd te Scherpenzeel,

15. [appellant sub 15A], [appellant sub 15B] en [appellant sub 15C], allen wonend te Rhenen (hierna in enkelvoud: [appellant sub 15]),

16. [appellant sub 16], wonend te Rhenen,

17. de besloten vennootschap met beperkte aansprakelijkheid Landgoed Prattenburg B.V., gevestigd te Rhenen,

18. [appellant sub 18], wonend te Wageningen,

19. [appellant sub 19], wonend te Rhenen,

20. [appellant sub 20], wonend te Rhenen,

21. [appellant sub 21], wonend te Rhenen,

22. [appellant sub 22], wonend te Rhenen,

23. [appellant sub 23], wonend te Rhenen,

24. [appellant sub 24], wonend te Rhenen,

appellanten,

en

de raad van de gemeente Rhenen,

verweerder.

Procesverloop

Bij besluit van 20 september 2011, kenmerk /bis11 478, heeft de raad het bestemmingsplan "Buitengebied 2010" vastgesteld.

Tegen dit besluit hebben de Boomkwekersvereniging, [appellant sub 4], [appellant sub 8], [appellant sub 5A] en [appellante sub 5B], [appellante sub 6], [appellant sub 9], de WMR, Staatsbosbeheer, [appellant sub 12B] en [appellant sub 12A], [appellant sub 13], H.G.E. International, [appellant sub 15], [appellant sub 16], Landgoed Prattenburg, [appellant sub 18], [appellant sub 19], [appellant sub 20], [appellante sub 2], [appellante sub 3], [appellant sub 21], [appellant sub 22], [appellant sub 23] en [appellant sub 24] beroep ingesteld. Een aantal van hen heeft de gronden van het beroep schriftelijk aangevuld.

De raad heeft een verweerschrift ingediend.

Een aantal partijen heeft nadere stukken ingediend.

De Afdeling heeft de zaak ter zitting behandeld op 22 en 23 januari 2013, waar het merendeel van de partijen in persoon, een aantal bijgestaan door een raadsman, is verschenen of zich heeft doen vertegenwoordigen.

Buiten bezwaren van partijen zijn ter zitting nog stukken in het geding gebracht.

Overwegingen

De beroepen van de Boomkwekersvereniging, [appellante sub 2] en [appellante sub 3]

1. De Boomkwekersvereniging, [appellante sub 2] en [appellante sub 3] kunnen zich niet verenigen met artikel 3, lid 3.1, aanhef en onder c, van de planregels, op grond waarvan de voor "Agrarisch" aangewezen gronden uitsluitend voor een boomkwekerij mogen worden gebruikt indien de gronden tevens voor "intensieve kwekerij" zijn aangeduid. Zij voeren aan dat het vorige plan boomteelt op alle voor agrarische doeleinden bestemde gronden toeliet. Zij betogen dat de boomkwekerijen in het plangebied en in de omgeving daarvan ernstig in hun bedrijfsvoering worden beperkt nu boomteelt slechts op bepaalde percelen is toegelaten en dat de raad daarmee geen dan wel onvoldoende rekening heeft gehouden. Hiertoe voeren zij aan dat wisselteelt niet meer mogelijk is binnen het gebied. Zij wijzen erop dat wisselteelt van groot belang is voor boomkwekerijen, omdat een boomkweker regelmatig over verse grond moet kunnen beschikken om de grond niet uit te putten. [appellante sub 2] en [appellante sub 3] vrezen dat het aanbod aan percelen met verse grond schaars zal worden, waardoor de pachtprijzen in het gebied zullen stijgen en zij, als pachters van gronden in het gebied, nadelige financiële gevolgen zullen ondervinden. De Boomkwekersvereniging betoogt dat het open landschap van het gebied niet wordt aangetast door wisselteelt, omdat slechts een beperkte oppervlakte van het gebied voor wisselteelt wordt gebruikt. Ook stelt zij dat de openheid van het landschap voorheen geen reden is geweest om het aanleggen van beplanting of houtwallen te verbieden. De boomkwekersvereniging, [appellante sub 2] en [appellante sub 3] wijzen op de uitspraak van de Afdeling van 4 maart 2009, zaak nr. 200705084/1, waarin eveneens aan de orde was dat onvoldoende rekening was gehouden met de noodzaak van wisselteelt voor de boomteeltsector. Voorts betogen de Boomkwekersvereniging, [appellante sub 2] en [appellante sub 3] dat het voor boomkwekerijen die zijn gevestigd in het gebied Opheusden noodzakelijk is om voldoende gronden in het plangebied te kunnen pachten. In dit verband voeren zij aan dat in het gebied Opheusden alleen kleigrond beschikbaar is, terwijl in het plangebied zandgrond beschikbaar is. Om een compleet assortiment laanbomen te kunnen produceren, moeten de boomkwekerijen ook op zandgrond kunnen kweken. Daarnaast voeren de Boomkwekersvereniging, [appellante sub 2] en [appellante sub 3] aan dat een groot gedeelte van de gronden is aangewezen als bacterievuur-vrije zone, waar bepaalde soorten bomen kunnen worden gekweekt die mogen worden geëxporteerd naar zogenoemde beschermde gebieden binnen Europa. Zij betogen dat het beperken van wisselteelt in de bacterievuur-vrije zone hun exportmogelijkheden en derhalve hun bedrijfsvoering beperkt. [appellante sub 2] en [appellante sub 3] stellen dat de bacterievuur-vrije zone onvoldoende omvang behoudt.

1.1. De raad stelt zich op het standpunt dat het gebruik van gronden voor een boomkwekerij leidt tot aantasting van het open landschap in het gebied. De raad heeft er daarom voor gekozen om uitsluitend de gronden die bij boomkwekerijen in gebruik zijn als zodanig te bestemmen. Hij acht het wenselijk dat de voor "Agrarisch" bestemde gronden in beginsel worden gebruikt door de in het plangebied aanwezige melkveehouderijen, die de gronden gebruiken op een wijze die verenigbaar is met het open landschap. Wisselteelt ten behoeve van het boomkweken dient plaats te vinden op de gronden waar een intensieve kwekerij is toegelaten, aldus de raad.

1.2. In het plangebied is onder meer voorzien in plandelen met de bestemming "Agrarisch", waarvan sommige plandelen zijn voorzien van de aanduiding "intensieve kwekerij".

Ingevolge artikel 3, lid 3.1, van de planregels zijn de voor "Agrarisch" aangewezen gronden bestemd voor:

a. de uitoefening van een grondgebonden bedrijf;

(...);

c. uitsluitend ter plaatse van de aanduiding "intensieve kwekerij", een intensieve kwekerij;

(...).

Ingevolge artikel 1, aanhef en onder tt., wordt in de planregels verstaan onder intensieve kwekerij: een agrarisch bedrijf gericht op het telen, kweken en verzorgen van sierteeltgewassen (bomen, heesters, planten en bloemen) of tuinbouwzaden, waarbij de exploitatie van het bedrijf geheel of grotendeels gebonden is aan ter plaatse of in de nabijheid aanwezige gronden.

1.3. Een deel van de gronden in het oostelijke deel van het plangebied en een aantal percelen in het westelijke deel van het plangebied is in gebruik bij boomkwekerijen, waarvan het merendeel is gevestigd in het gebied ten zuiden van het plangebied, in het gebied Opheusden. [appellante sub 2] en [appellante sub 3] maken deel uit van die kwekerijen: zij zijn gevestigd in het gebied Opheusden en pachten sinds 30 onderscheidenlijk 20 jaar gronden in de gemeente Rhenen voor boomteelt.

1.4. In het vorige plan "Buitengebied, Partiële herziening 1997" was het uitoefenen van een boomkwekerij toegestaan op gronden met een agrarische bestemming. Daarbij gold de bepaling dat voor het bebossen of beplanten met opgaand hout van gronden, welke op het tijdstip van het rechtskracht verkrijgen van het plan niet met opgaand hout waren begroeid of beplant, een aanlegvergunning was vereist. In het voorliggende plan is het uitoefenen van een intensieve kwekerij uitsluitend toegestaan op gronden met een agrarische bestemming die zijn voorzien van de aanduiding "intensieve kwekerij". Vaststaat dat hierdoor minder gronden voor boomteelt kunnen worden gebruikt dan op grond van het vorige plan het geval was.

1.5. De raad heeft hiermee beoogd om de openheid van het landschap te beschermen. Het oostelijke deel van het plangebied betreft het zogenoemde Binnenveld, een gebied dat volgens de plantoelichting wordt gekenmerkt door de combinatie van een nat en open middengebied rond de Grift en een overgangsgebied dat steeds beslotener en kleinschaliger wordt richting de Heuvelrug. Het heeft grote landschappelijke waarde, zo staat in de plantoelichting. Dat de raad de openheid van dit landschap wil beschermen, acht de Afdeling niet onredelijk. Evenmin acht de Afdeling het standpunt van de raad dat boomteelt het open landschap aantast en derhalve moet worden beperkt ter bescherming van de openheid onredelijk.

1.6. Als uitgangspunt heeft de raad genomen dat boomteelt uitsluitend is toegestaan op de percelen die daarvoor ten tijde van de vaststelling van het plan in gebruik zijn. In de door de raad in 2009 vastgestelde "Nota van uitgangspunten Bestemmingsplan Buitengebied 2010" is daartoe vermeld dat nieuwe boomkwekerijen niet zijn toegestaan. De raad heeft ervoor gekozen om geen voorbereidingsbesluit te nemen voor het plangebied, om boomkwekers in de gelegenheid te stellen gronden aan te kopen of in gebruik te nemen voor boomteelt. Vervolgens is ten behoeve van de vaststelling van het plan tweemaal...

Om verder te lezen

PROBEER HET GRATIS UIT