Uitspraak Nº 09/200030-24. Rechtbank Den Haag, 2024-11-26

• ECLI: ECLI:NL:RBDHA:2024:19594
• Docket Number: 09/200030-24
• Date: 26 November 2024
• Issuer: Corte Superior de Den Haag (Holanda)

Rechtbank DEN HAAG

Strafrecht

Meervoudige kamer

Parketnummer: 09/200030-24

Datum uitspraak: 26 november 2024

Tegenspraak

(Promisvonnis)

De rechtbank Den Haag heeft op de grondslag van de tenlastelegging en naar aanleiding van het onderzoek op de terechtzitting het navolgende vonnis gewezen in de zaak van de officier van justitie tegen de verdachte:

[verdachte] ,

geboren op [geboortedag] 2000 te [geboorteplaats] (Eritrea),

BRP-adres: [adres 1] , [postcode] te [woonplaats] ,

op dit moment gedetineerd in de penitentiaire inrichting te Nieuwegein.

1 Het onderzoek ter terechtzitting

Het onderzoek is gehouden op de terechtzittingen van 14 en 16 oktober 2024 (inhoudelijke behandeling) en 12 november 2024 (sluiting onderzoek ter terechtzitting).

De rechtbank heeft kennisgenomen van de vordering van de officier van justitie mr. M.A. Visser en van hetgeen door de verdachte en zijn raadsman mr. B.G.M. Frencken naar voren is gebracht.

Verder heeft de rechtbank kennisgenomen van de toelichting van mr. E. Benhaim, advocaat van benadeelde partijen, en de toelichting van E.J. Kagie, gemachtigde van benadeelde partij Nationale politie. Ook andere benadeelde partijen hebben zich in het strafproces gevoegd.

2 De tenlastelegging

Aan de verdachte is ten laste gelegd dat:

1.

hij op of omstreeks 17 februari 2024 te 's-Gravenhage, tezamen en in vereniging met een of meer anderen, althans alleen, meermalen, althans eenmaal, opzettelijk brand heeft gesticht bij, aan en/of in een bus, toebehorende aan Arriva Touring, immers heeft verdachte toen aldaar opzettelijk tezamen en in vereniging met een of meer anderen en/of alleen:

- een of meerdere (brandende) voorwerpen tegen/bij een wiel van voornoemde bus en/of onder (een wielkast van) voornoemde bus gelegd en/of

- open vuur in aanraking gebracht met dit/deze voorwerp(en) en/of

- ( direct) nabij/naast dit/deze brandende voorwerp(en) één of meerdere andere (brandbare) voorwerpen gelegd,

ten gevolge waarvan (telkens):

- brand bij, aan en/of in voornoemde bus is ontstaan,

terwijl daarvan gemeen gevaar voor die bus en/of voor zich in die bus bevindende goederen en/of voor nabij geparkeerde (personen)auto(’s), in elk geval gemeen gevaar voor goederen, te duchten was;

2.

hij op of omstreeks 17 februari 2024 te ’s-Gravenhage openlijk, te weten, op en/of aan de Fruitweg en/of Parallelweg, althans in de nabijheid en/of in de buurt van het zalencentrum Opera (gelegen aan de Fruitweg), in elk geval op of aan de openbare weg en/of op een voor het publiek toegankelijke plaats, in vereniging geweld heeft gepleegd tegen:

- personen, te weten politieambtenaren en/of brandweerpersoneel en/of journalisten en/of fotografen en/of personen in het zalencentrum Opera, en/of;

- goederen, te weten politievoertuigen en/of personenauto’s en/of een touringcar en/of één of meerdere gebouwen (onder andere zalencentrum Opera en/of naastgelegen en/of in de (directe) nabijheid gelegen gebouwen en/of een tankstation),

door (meermalen):

- ( met stokken, stenen, messen en/of andere voorwerpen in de hand) (gegroepeerd) zich dreigend op te houden en/of op te stellen tegen en/of de confrontatie te zoeken/aan te gaan met de politie en/of brandweer en/of journalisten en/of fotografen, en/of;

- het zalencentrum Opera te bestormen en/of te proberen binnen te dringen (onder andere door (met meerdere personen tegelijk) op de politie en/of het zalencentrum Opera af te gaan/te rennen en/of te proberen zich door linies van de politie heen te dringen), en/of;

- ( stukken/brokken van) stoeptegels en/of stenen en/of fietsen en/of straatmeubilair en/of vuurwerk en/of brandend/brandbaar materiaal en/of één of meerdere andere voorwerpen, naar/tegen voornoemde personen en/of goederen te gooien, en/of;

- één of meerdere geparkeerde voertuigen een rijbaan op te duwen, en/of;

- één of meerdere (politie)voertuigen en/of een touringcar in brand te steken.

3 De bewijsbeslissing

3.1.

Inleiding

Op 17 februari 2024 hebben ongeregeldheden plaatsgevonden bij het Opera Zalencentrum aan de Fruitweg in Den Haag (hierna ook: het zalencentrum). In het zalencentrum vond op deze datum een bijeenkomst plaats die werd georganiseerd door de Federatie Eritrese Gemeenschappen in Nederland. Deze federatie vertegenwoordigt met name Eritreeërs die vóór het eind van de Onafhankelijkheidsoorlog (1961-1991) naar Nederland vluchtten en vaak aanhanger zijn van het huidige regime in Eritrea. In het zalencentrum, waar ook twee andere bijeenkomsten plaatsvonden, waren in totaal ongeveer 1500 mensen aanwezig.

Hoewel de locatie van de Eritrese bijeenkomst geheim was gehouden, hebben tegenstanders van het Eritrese regime, die ook tegen de bijeenkomst waren, achterhaald waar deze plaatsvond. Terwijl deelnemers aan de bijeenkomst rond 16.00 uur bij het zalencentrum arriveerden, werd daar ook een aantal tegenstanders van het Eritrese regime gesignaleerd. In korte tijd zwol dat aantal aan.

Vanaf 16.45 uur werden politieagenten, die ter bescherming van het zalencentrum aanwezig waren, met stenen bekogeld. Politie en Mobiele Eenheid (hierna: ME) zagen zich uiteindelijk geconfronteerd met 300 tegenstanders die het zalencentrum probeerden binnen te komen. Er ontwikkelden zich daarbij ernstige gewelddadigheden. Omstreeks 18.30 uur werd de ME uit Rotterdam verzocht om met spoed bijstand te verlenen aan de ME uit Den Haag. Ternauwernood kon worden voorkomen dat de tegenstanders het zalencentrum binnenkwamen. Omstreeks 19.20 uur leek de situatie toch onhoudbaar te worden en stonden de tegenstanders op het punt om het zalencentrum binnen te dringen.

Uiteindelijk wisten politie en ME de tegendemonstranten te verdrijven. Na 21.30 uur keerde op de Fruitweg de rust terug. Rond 22.30 uur konden de aanwezigen in het zalencentrum, onder politiebegeleiding, in bussen vertrekken. Bij het zalencentrum en in de omgeving van de Fruitweg bleef een spoor van vernielingen achter.

Tegen de verdachte is de verdenking gerezen dat hij in vereniging openlijk geweld heeft gepleegd tegen personen en goederen op 17 februari 2024 bij en rondom het zalencentrum.

3.2.

Het standpunt van de officier van justitie

De officier van justitie heeft gerekwireerd tot bewezenverklaring van de onder 1 en 2 ten laste gelegde feiten.

3.3.

Het standpunt van de verdediging

De verdediging heeft vrijspraak ten aanzien van feit 1 bepleit, nu naar algemene ervaringsregels niet voorzienbaar was dat de touringcar vlam zou vatten. Subsidiair heeft de raadsman zich op het standpunt gesteld dat slechts brandstichting bij en/of aan en niet in de bus wettig en overtuigend bewezen kan worden. Ten aanzien van feit 2 heeft de verdediging zich gerefereerd aan het oordeel van de rechtbank.

3.4.

De beoordeling van de tenlastelegging

3.4.1.

Bewijsmiddelen1

Ongeregeldheden 17 februari 2024

Voorafgaand aan de bijeenkomst in het zalencentrum aan de Fruitweg in Den Haag is door tegenstanders van het regime in Eritrea op TikTok een video (livestream) geplaatst. Daarin is opgeroepen te demonstreren tegen de bijeenkomst om deze te laten stoppen. De locatie van de bijeenkomst was op dat moment niet bekend. Op de dag van de bijeenkomst zijn tegenstanders van het regime bekend geraakt met de locatie en is deze gedeeld in een groepsapp die een groep tegenstanders met elkaar onderhield.2

Op 17 februari 2024 verzamelde zich in de omgeving van het zalencentrum een groot aantal personen van Eritrese afkomst. Een aantal van hen was bij aankomst gewapend met stokken en stenen.3 Politieagenten die ter plaatse waren, verzochten rond 16.45 uur om versterking

door de ME, omdat politieagenten met stenen werden bekogeld. Het aantal aanwezige tegenstanders groeide intussen.

Toen de eerste leden van de ME arriveerden werden meerdere slagwapens, waaronder honkbalknuppels en metalen staven, onder diverse auto’s aangetroffen.4 Toen rond 17.15 uur twee politiebikers een aanhouding wilden verrichten, escaleerde de situatie. Zij werden belaagd door de tegenstanders en moesten door de ME worden ontzet.5 Omstreeks 17.45 uur waren er ruim 300 mensen aanwezig die meerdere malen het zalencentrum probeerden binnen te komen. Daarbij werd geweld tegen politieagenten gebruikt. Dit geweld bestond uit het gooien van stenen en brandbaar materiaal. Een aantal tegenstanders droeg dikke stokken en had messen bij zich. Ook werd met vuurwerk gegooid.6 De politie heeft meerdere malen voor het zalencentrum een linie gevormd, waarbij tegenstanders telkens naar de linie liepen en stenen naar de politie gooiden.7 De ME kreeg onder andere de opdracht om dynamisch op te treden: met het voertuig een groep benaderen, uitstappen, vegen en weer instappen. Dit is meerdere keren gedaan op meerdere locaties rondom het zalencentrum om zodoende de tegenstanders te verjagen en te verspreiden. Tijdens dit optreden werd de ME belaagd.8 Vervolgens is geprobeerd met het gehele peloton van de politie de grote groep tegenstanders te verspreiden en weg te drijven in de richting van de Parallelweg.9 Hierbij heeft de politie een linie gevormd die van de Fruitweg naar de Parellelweg bewoog. Tijdens deze charge werden weer stenen en ook fietsen naar de politie en de ME gegooid. De tegenstanders maakten ook met slagvoorwerpen slaande bewegingen naar de politie. De politie gebruikte pepperspray om hen op afstand te houden.10 Het geweld dat tegen de politie en de ME werd gebruikt was groot en door de druk op de linie was deze niet meer houdbaar.11 De tegenstanders bleven met stenen en fietsen gooien; ijzeren palen werden uit de grond getrokken.12 Stenen veranderden in stoeptegels en stenen plantenbakken.13

Tegenstanders gooiden brandend materiaal onder een politievoertuig.14 Een grote groep van ongeveer 200 personen, voorzien van...